W tym biuletynie zajmujemy się następującymi sprawami:
1. Kryzys finansowy
2. Energia
3. Inicjatywa Rynków Pionierskich w sprawie zrównoważonego rozwoju
4. Tydzień zrównoważonego korzystania z energii w Unii Europejskiej
1. Kryzys finansowy
Kryzys
finansowy, który rozpoczął się od amerykańskich kłopotów z kredytami
hipotecznymi o obniżonej jakości, we wrześniu br. dał się wyraźniej
odczuć w krajach europejskich, a kilka państw członkowskich Unii
podjęło nadzwyczajne działania mające na celu ochronę swoich systemów
finansowych. 14
października prezes Europejskiego Banku Centralnego (ECB), Jean-Claude
Trichet przedstawił w Klubie Ekonomicznym w Nowym Jorku prezentację na
temat niepokojów na rynku finansowym, w której wskazał na kryzys
wywołany przez kredyty hipoteczne o obniżonej jakości jako na czynnik,
który spowodował wprowadzenie korekt rynkowych. Stwierdził, że korekty
te były niezbędne z powodu „znacznego niedoszacowania ryzyka na
globalnym rynku finansowym i stanowczo zbyt nisko określonej ceny tego
ryzyka”. Doprowadziło to stworzenia i stosowania „toksycznych,
niejasnych i nienormalnie skomplikowanych instrumentów finansowych”.
Jego zdaniem czynniki te wywołały potencjalną niestabilność światowego
rynku finansowego jeszcze przed rozpoczęciem trwającego kryzysu.
Potwierdził także, że Europejski Bank Centralny zaczął zdawać sobie
z powagi sytuacji już od 9 sierpnia 2007r.
Trichet podkreślił, że ECB robi
wszystko, co jest konieczne, aby zapewnić utrzymanie płynności i
jednocześnie kontrolować inflację. Wpisuje się w to także
międzynarodowy plan działania podpisany trzy dni wcześniej
w Waszyngtonie przez EBC i ministrów państw G7 (Stanów zjednoczonych,
Kanady, Wielkiej Brytanii, Francji, Niemiec, Włoch i Japonii). Celem
planu jest zagwarantowanie płynności systemów bankowych, ułatwienie
zasilania banków dodatkowymi funduszami, zapewnienie nowych źródeł
kapitału dla instytucji finansowych, zmiana struktury finansowej
banków, właściwe stosowanie zasad rachunkowości i wzmocnienie
współpracy pomiędzy państwami europejskimi.
15
października, pierwszego dnia szczytu w Brukseli (posiedzenie Rady
Europy w dniach 15 i 16 października) 27 państw członkowskich przyjęło
wytyczne dotyczące zabezpieczenia europejskich banków. Uzgodniono także
wzmocnienie transgranicznego nadzoru nad systemem bankowym. W
poprzednim tygodniu wartość akcji na giełdach europejskich spadła o
ponad 20%. W dniu 13 października rządy państw europejskich przyznały
pomoc dla systemu finansowego w wysokości około 3 bilionów euro w
formie zastrzyków gotówkowych dla banków, gwarancji depozytów,
zabezpieczeń transakcji międzybankowych i pełnej lub częściowej
nacjonalizacji banków w różnych krajach.
Ponadto
Komisja Europejska zaproponowała przegląd stosowanych w Unii zasad
rachunkowości oraz podniesienie w ciągu roku gwarancji depozytów do
kwoty 100.000 euro. W
trakcie szczytu postanowiono o powołaniu specjalnej komórki zajmującej
się kryzysem finansowym, której celem jest wdrożenie szybszych
mechanizmów reakcji, wymiany informacji i oceny sytuacji. W jej skład
wchodzą Przewodniczący Komisji Europejskiej, Prezes EBC, Prezes
Eurogrupy i przedstawiciele rządów państw członkowskich. Może ona
rozpocząć pracę w każdej chwili po otrzymaniu informacji od państwa
członkowskiego o pogłębiającym się kryzysie. Rada Europejska wezwała do
większej odpowiedzialności osoby pracujące w systemie finansowym,
zwłaszcza w bankowości. Wezwała także państwa członkowskie do wdrożenia
zasad w praktyce i do poinformowania na koniec roku o podjętych
decyzjach.
W
czasie spotkania wysunięto propozycję, aby zorganizować szereg
światowych spotkań na szczycie poświeconych reformie międzynarodowego
systemu finansowego. Propozycja to została później poparta przez
Prezydenta Stanów Zjednoczonych George’a W. Busha, Prezydenta Francji
Nicolasa Sarkozy’ego i Przewodniczącego Komisji Europejskiej Jose
Manuela Barroso. Zaproponowano, aby w czasie spotkań na szczycie
omawiać takie zagadnienia jak ściślejszą regulację i nadzór nad
funduszami hedgingowymi, rajami podatkowymi i transgranicznymi
instytucjami finansowymi, globalny system wczesnego ostrzegania i
działalność Międzynarodowego Funduszu Walutowego. Oczekuje się, że w
szczytach wezmą udział przywódcy z państw grupy G8 (Stany Zjednoczone,
Kanada, Wielka Brytania, Francja, Niemcy, Włochy, Japonia i Rosja) oraz
z państw z rynkami wschodzącymi, takich jak Chiny, Indie, Brazylia,
Republika Południowej Afryki, Arabia Saudyjska, Korea Południowa i
Australia. Do tego czasu gospodarki państw UE i ich rynki mieszkaniowe
będą odczuwały skutki kryzysu finansowego i trudności kredytowych.
2. Energia
Kolejnym zagadnieniem poruszanym w czasie spotkania na szczycie był temat energii. Potwierdzono
cel ogólnego porozumienia w sprawie oszczędnego gospodarowania energią
i zmian klimatu. Oczekuje się, że Rada Europejska jeszcze w 2008r.
zdecyduje w jaki sposób wdrożyć pakiet rozwiązań, tak aby był on
efektywny kosztowo dla wszystkich państw członkowskich. Cel polega na
zmniejszeniu do 2020r. emisji gazów cieplarnianych w Unii Europejskiej
o 20% dzięki zastosowaniu takich działań jak:
- ulepszenie systemu handlu emisjami (SHE);
- zmniejszenie dopuszczalnych poziomów emisji dla branż nie objętych SHE (np. budownictwo, transport odpadów);
- wprowadzenie nowych norm dotyczących udziału energii pochodzącej ze źródeł odnawialnych.
Podjęto
decyzję o zwiększeniu bezpieczeństwa energetycznego poprzez wdrożenie
Europejskiego Planu Efektywnego Gospodarowania Energią i Strategicznego
Planu Technologii Energetycznej oraz dzięki korzystaniu z energii
pochodzącej z różnych źródeł.
Jak
wspomnieliśmy w biuletynie CEPI.eu nr 27, Pakiet Efektywnej Gospodarki
Energetycznej, który ma zostać zaprezentowany w listopadzie, będzie
zawierał zmiany Dyrektywy w sprawie Efektywności Energetycznej
Budynków.
3. Inicjatywa Rynków Pionierskich (IRP) w sprawie zrównoważonego rozwoju
Pierwsze
posiedzenie Komitetu Sterującego odbyło się w dniu 30 września. Obecnie
Komicja Europejska przedstawiła wstępne wnioski z tego spotkania.
Podtrzymano główne cele IRP, wśród których należy wymienić:
-
pomoc w koordynacji istniejących i/lub planowanych przepisów i norm w
celu zapewnienia ich harmonijnego uzupełniania się oraz eliminacji
sprzecznych i powtarzających się elementów;
- przegląd procedur zamówień publicznych w celu stworzenia mechanizmów wsparcia dla rynku rozwiązań innowacyjnych;
-
promocja działań na szczeblu krajowym i regionalnym oraz opracowanie
wskazówek i analiz porównawczych dotyczących różnych podejść do idei
zrównoważonego rozwoju w budownictwie.
Pierwsze
spotkanie grupy roboczej w sprawie zrównoważonego budownictwa odbędzie
się w styczniu przyszłego roku. Grupa ma nadać priorytet strategiom
zintegrowanego podejścia do remontów budynków mieszkalnych oraz
zaproponować systemy finansowania i instrumenty fiskalne dostosowane do
wykorzystania w Unii oraz na poziomie krajowym/ regionalnym. Zostaną
one wykorzystane w trakcie zaplanowanych na rok 2009 prac komisji
zajmującej się finansowaniem gospodarki niskowęglowej.
Rząd Wielkiej Brytanii opublikował w czerwcu 2008r. Strategię Zrównoważonego Budownictwa, która uważana jest za punkt odniesienia przy tworzeniu standardów europejskich. Raport ten jest dostępny na stronie http://www.berr.gov.uk/files/file46535.pdf.
4. Tydzień zrównoważonego korzystania z energii w Unii Europejskiej
Coroczny Tydzień zrównoważonego korzystania z energii w Unii Europejskiej
odbędzie się w Brukseli w dniach od 9 do 13 lutego 2009r. Szczegóły
programu oraz formularz rejestracyjny można znaleźć na stronie www.eusew.eu.
|